Polskie Amiga Wiki - Wkład użytkownika [pl]

Arexx

2021-03-13T16:35:27Z

Snajper: korekta językowa

Arexx wywodzi się od języka Rexx (stworzonego na "duże komputery" przez IBM). Rexx nie przyjął się zbyt dobrze w swoim środowisku. Dopiero przełożony na Amigę (znany dalej jako Arexx) zyskał niezwykłą popularność. Jest to język skryptowy (znacznie łatwiejszy niż C czy Assembler). Jeśli jakiś program posiada port Arexxa, to możemy go łatwo kontrolować z zewnątrz, również innym programem. Stwarza to ogromne możliwości.

Skrypty Arexxa nie muszą jednak koniecznie służyć do kontroli innych programów. Często są to niezależne, całkiem użyteczne narzędzia. Dziś za pomocą Arexxa z łatwością można stworzyć program korzystający z MUI, wielu zewnętrznych bibliotek, zasobów internetu. Możliwe jest także zamienienie skryptu Arexxa w plik wykonywalny dla AmigaOS (poprzez specjalne "przyłączenie" komendy RX do skryptu).

Urządzenia logiczne AmigaDOS

2021-03-13T16:32:52Z

Snajper: korekta językowa

Urządzenia logiczne są to urządzenia, które istnieją w systemie i do których w każdej chwili możemy się odwołać wysyłając do nich dane lub dane z nich odebrać. Niekoniecznie są to urządzenia fizycznie dostępne czy widziane. Niektórym z nich możemy nadać własne nazwy. Istnieje pewna grupa urządzeń logicznych z góry przypisanych do systemu, których nazw ani oznaczeń nie można zmienić. Można także tworzyć własne urządzenia logiczne. Każde urządzenie logiczne jest wywoływane przez handler, który jest plikiem znajdującym się w katalogu L: (najczęściej) lub w ROM-ie. Najważniejsze rodzaje urządzeń logicznych występujących w Amiga DOS: 

CON: - konsola (okno, w którym wpisujemy komendy), 
DF0: - odnosi się do wbudowanej stacji dysków, 
DF1:, DF2:, DF3: - odnoszą się do kolejnych zewnętrznych stacji dysków. W modelach z dwoma wbudowanymi stacjami dysków DF1: odnosi się do drugiej wbudowanej stacji, 
DHx: - odnosi się do kolejnych partycji dysku twardego/dysków twardych (x to liczba naturalna). Jest to nazwa zwyczajowa niekoniecznie stosowana, 
NIL: - odnosi się do urządzenia, które należy traktować jak śmietnik. Wszystkie wpisywane do niego dane znikają. Jego zawartość jest zawsze pusta, więc próba odczytu będzie równoznaczna z odczytaniem "niczego". Zastosowanie tego urządzenia polega na przekierowaniu do niego komunikatów, które generują pewne komendy, a których nie chcemy czytać. 
RAM: - tak zwany RAM-dysk, czyli "dysk w pamięci komputera". Jest on tak duży, jak dużo jest obecnie wolnej pamięci, 
PAR: - odnosi się do drukarki przez "parallel.device" z pominięciem zmian generownych przez sterownik drukarki, 
PRT: - odnosi się do drukarki przez "printer.device", do którego uprzednio odwołuje się sterownik drukarki zmieniając odpowiednio dane, 
SER: - odnosi się do portu szeregowego przez urządzenie "serial.device". 
PIPE: - kontroluje wyjście/wejście zapewniając komunikację między programami. To, co pierwsze trafia do PIPE:, jako pierwsze z niego wychodzi. 
RAD: - jest bardzo podobny do RAM:, lecz jego zawartość nie jest usuwana w momencie resetu (trzeba wyłączyć komputer lub skorzystać z komendy REMRAD). Wielkość RAD: jest określana stosowną mountlistą. 
CC0: - wykorzystywane do obsługi kart PCMCIA, 
QUEUE: - urządzenie ustawiające "w kolejce" dane oczekujące na wyjście z komputera.

Jokery AmigaDOS

2021-03-13T16:22:28Z

Snajper: korekta językowa

Jokery można inaczej określić mianem zamienników. Występują nie tylko w Amiga DOS, lecz w każdym systemie. W większości przypadków są podobne, choć zdarzają się unikalne jokery w różnych systemach. Zadaniem jokerów jest zastąpienie znaku, ciągów znaków, czy też w oknach wyboru plików wybór nazw z danym wzorcem. Występujące w Amiga DOS jokery: 

'''?''' (znak pytajnika) - zastępuje jeden znak we wzorcu, np. copy krz?k.txt TO RAM: spowoduje przekopiowanie plików o podanym wzorcu, które na czwartym miejscu mają dowolną literę alfabetu (krzyk, krzak, krzek, krzck itd.). Znak ? może występować kilka razy we wzorcu. 

'''#?''' (hash i pytajnik) - oznacza dowolne znaki. Jeżeli zastosujemy w kombinacji copy k#?.txt TO RAM: wówczas nastąpi przekopiowanie wszystkich plików z roszerzeniem .txt rozpoczynających się na literę k. Jeżeli zastąpimy rozszerzenie jokerem #? lub całkowicie je pominiemy, nastąpi przekopiowanie wszystkich plików rozpoczynających się literą k z dowolnym rozszerzeniem. Można również stosować zapis w nawiasie (#?). 

'''&tilde;''' (znak tyldy) - wykorzystywany do negacji, czyli zrobienia czegoś przeciwnego niż podano we wzorcu, np. copy ~(k#?).#? TO RAM: spowoduje przekopiowanie wszystkich plików za wyjątkiem tych zaczynających się literą k. 

'''%''' (znak procenta) - znak "pusty". 

'''| (znak separacji)''' - można go sobie tłumaczyć jako "lub". Pozwala wstawić więcej niż jeden warunek wzorca. Przydatne w oknach wyboru plików, gdy na przykład chcemy, aby program ograniczył się tylko do plików mających w rozszerzeniu pliki graficzne, np. (#?.gif|#?.jpg|#?.png), 

'''[] (nawiasy kwadratowe)''' - można powiedzieć, że pełnią funkcję narzędzia automatyzacji. W nawiasach podawane są zawsze trzy dowolne znaki [123] lub dwa rozdzielone myślnikiem [1-8]. W pierwszym przypadku wzorzec obejmuje pliki, które posiadają jednoznakową nazwę (1, 2 lub 3; nie znajdzie 12, 13, 23 itd.). W drugim przypadku wzorzec obejmuje pliki o jednoznakowej nazwie z przedziału od 1 do 8. Jeżeli podamy np. copy (frame[134]).jpg TO RAM:, polecenie przekopiuje pliki frame1.jpg, frame3.jpg i frame4.jpg. 

Jokery można łączyć.

Amiga-StacjePC

2021-03-13T16:08:40Z

Snajper: korekta językowa

== Przerabianie stacji z peceta ==

Przerabianie stacji pecetowych opiera się przeważnie na dostarczeniu sygnału Ready na pin 34 oraz sygnału DiskChange na pin 2. Dodatkowo jeśli stacja ma być DF0:, trzeba ustawić pin 10 (DS0).

* [[Amiga-Stacje-Tasma|Przeróbka tasiemką]]
* [[Amiga-Stacje-Samsung|Samsung]]
* [[Amiga-Stacje-Mitsumi|Mitsumi]]

Wzorce (szablony) AmigaDOS

2021-03-13T16:06:31Z

Snajper: korekta językowa

Każda komenda Amiga DOS posiada określoną składnię parametrów, jakie możemy lub musimy podać, aby komenda zadziałała. Aby podejrzeć, jaka jest składnia parametrów danego rozkazu, należy wpisać jej nazwę ze znakiem pytajnika, na przykład:

'''copy ?'''

Po chwili powinniśmy zobaczyć składnię tej komendy zapisaną systemowym wzorcem (szablonem), który w tym konkretnym przypadku wygląda tak:

'''FROM/M,TO/A,ALL/S,QUIET/S,BUF=BUFFER/K/N,CLONE/S,DATES/S,NOPRO/S,COM/S,NOREQ/S'''

Ten ciąg instruuje nas, jakie parametry przyjmuje komenda i w jakiej formie należy je podawać (oczywiście każda komenda ma inną składnię parametrów). Za każdym parametrem (lub nazwą parametru) znajduje się poprzedzony znakiem "/" jego rodzaj. Rozróżniamy następujące rodzaje parametrów:

/A - oznacza, że ten parametr jest niezbędny do działania komendy i musi zostać podany,

/F - oznacza, że ten parametr zawsze musi być podany jako ostatni,

/K - oznacza, że ten parametr musi być dodatkowo określony słowem kluczowym (tekstem),

/M - oznacza, że ten parametr może przyjmować więcej niż jeden element (zazwyczaj kilka nazw plików),

/N - oznacza, że ten parametr musi być dodatkowo określony wartością numeryczną (liczbą),

/S - oznacza, że ten parametr jest przełącznikiem (switchem lub dyrektywą). Aby parametr zadziałał, musi być podana jego nazwa.

Rodzaje parametrów mogą być łączone, np. /A/N będzie oznaczać, że parametr jest niezbędny do działania i musi zostać podany oraz że należy go określić wartością numeryczną.

Czym się różni AmigaOS od Workbencha?

2021-03-13T16:01:32Z

Snajper: korekta językowa

Często wielu początkujących użytkowników Amigi - lub tych, którzy tylko zetknęli się z Amigą - myli AmigaOS z Workbenchem.

AmigaOS to system operacyjny, natomiast Workbench to część tego systemu operacyjnego, to program służący do uruchamiania innych programów, nawigacji po strukturze katalogowej dysków, pozwalający na proste operacje na plikach i dyskach. Pomylić AmigaOS z Workbenchem to jak pomylić Windowsa z Explorerem.

O wszystkich wersjach zarówno Workbencha, jak i AmigaOS można dowiedzieć się z tej strony:
http://www.gregdonner.org/workbench/

AIRI

2021-03-13T15:54:46Z

Snajper: korekta językowa

AIRI powstało z inicjatywy Tomasza Nideckiego, rozwijane było przez Piotra Wojciechowskiego. Składało się z kilku tzw. punktów rejestracyjnych, za pośrednictwem których można nabyć kilkadziesiąt programów komercyjnych bądź zarejestrować kilkanaście programów shareware.

Za pośrednictwem AIRI można było zarejestrować, często w niższej cenie, takie oprogramowanie jak:
* [[CyberGraphX]]
* [[Digital Universe]]
* [[Executive]]
* [[Fusion]]
* [[MakeCD]]
* [[PCx]]
* [[VisualPrefs]]

[http://web.archive.org/web/20020605124506/http://airi.amiga.pl/ Archiwalna strona]

AmigaOS - struktura katalogów

2021-03-13T15:52:28Z

Snajper: korekta językowa

Na partycji systemowej AmigaOS (lub na dyskietce, jeżeli uruchamiamy AmigaOS z dyskietki) znajduje się szereg standardowych katalogów.

Oto one w kolejności alfabetycznej:

* C - ten katalog zawiera komendy systemowe używane w oknie konsoli tekstowej i w skryptach.</li><li>Devs - tu znajdują się sterowniki urządzeń - zarówno wbudowanych w komputer, jak i umieszczonych na dodatkowych kartach i przystawkach. Warto pamiętać o tym, że sterowniki do niektórych podstawowych urządzeń (np. klawiatura, mysz, zegar systemowy) są umieszczone w pamięci ROM Amigi.

* Fonts - ten katalog zawiera czcionki.

* L - w tym katalogu znajdują się dodatkowe systemy plików oraz tzw. handlery, czyli sterowniki urządzeń logicznych takich jak konsole, potoki i inne.

* Libs - tu z kolei znajdują się biblioteki współdzielone - z grubsza odpowiednik windowsowych DLL-i albo linuksowych *.so. W bibliotekach zawiera się większa część funkcjonalności AmigaOS. Kilkanaście najważniejszych bibliotek znajduje się na stałe w pamięci ROM.

* Prefs - tu znajdują się programy do ustawiania różnorodnych parametrów systemu, coś na kształt windowsowego panelu sterowania.

* S - to katalog na skrypty, przede wszystkim [[startup-sequence]] i user-startup. Te dwa skrypty wykonywane są w czasie startu AmigaOS, uruchamiane są w nich wszystkie niezbędne procesy i usługi. Do pliku user-startup można w razie potrzeby dopisywać własne komendy.

* Storage - tu umieszczone są dodatkowe, w danej chwili niepotrzebne pliki systemowe, np. sterowniki do nieużywanych urządzeń.

* Tools - katalog na programy niezbędne do pracy z systemem - np. do formatowania czy partycjonowania dysków, program do instalowania czcionek itp.

* Utilities - drobne programy użytkowe, np. kalkulator, zegarek, przeglądarka MultiView.

* WBStartup - programy umieszczone wraz z ikonkami w tym katalogu są automatycznie uruchamiane przy starcie systemu. Coś jak windowsowa grupa Autostart.

Amigowe grupy i listy dyskusyjne

2021-03-13T15:48:04Z

Snajper: korekta językowa

= Historyczny spis nieaktywnych grup i list dyskusyjnych =

=== Usenet ===

* [https://groups.google.com/g/pl.comp.sys.amiga pl.comp.sys.amiga] - Polska grupa dyskusyjna na Usenecie

=== Listy dyskusyjne na polskich serwerach ===
* [[Lista dyskusyjna amiga-pl|amiga-pl]] - grupa administrowana przez W.F.M.H

=== Listy dyskusyjne na egroups (później YahooGroups) ===
* [[Lista dyskusyjna amigahard-soft-pl|amigahard-soft-pl]] - lista dotycząca programów i sprzętu
* [[Lista dyskusyjna amigagamespl|amigagamespl]] - lista o grach
* [[Lista dyskusyjna magazynamiga|magazynamiga]]
* [[Lista dyskusyjna amigadev-pl|amigadev-pl]]

Niestety Yahoo zamknęło serwis YahooGroups, kasując grupy i archiwa

Strona główna

2021-03-13T15:47:51Z

Snajper: korekta językowa

== O stronie ==
* [[Amiga Wiki:O stronie|Czym jest, a czym nie jest Amiga Wiki?]]

== Amiga - informacje ogólne ==
* [[AmigaOS - budowa systemu]]
* [[Amiga - sprzęt|Sprzęt]]
* [[Amiga - oprogramowanie użytkowe|Oprogramowanie użytkowe]]
* [[Amiga - gry|Gry]]
* [[Emulacja Amigi|Emulacja]]

== AmigaOS 3.x i starsze ==
* [[AmigaOS 3.x - oprogramowanie rozszerzające możliwości systemu|Oprogramowanie rozszerzające możliwości systemu AmigaOS 3.x]]

== AmigaOS 4 ==
* [[AmigaOS 4 - sprzęt|Sprzęt]]
* [[AmigaOS 4 - oprogramowanie|Oprogramowanie użytkowe]]
* [[AmigaOS 4 - gry|Gry]]
* [[Polskie strony o AmigaOS 4]]

== AROS Research Operating System ==
* [[Dystrybucje AROS-a]]

== MorphOS ==
* [[MorphOS - sprzęt|Sprzęt]]
* [[MorphOS - oprogramowanie|Oprogramowanie użytkowe]]
* [[MorphOS - gry|Gry]]
* [[Polskie strony o MorphOS]]

== Demoscena ==
* [[Demoscena - Grupy|Grupy]]
* [[Demoscena - Ludzie|Ludzie]]
* [[Demoscena - Parties|Parties]]
* [[Demoscena - magazyny dyskowe|Magazyny dyskowe]] (ziny)
* [[Demoscena - strony internetowe o demoscenie|Strony internetowe o amigowej demoscenie]]

== Historia Amigi w Polsce ==
* [[Amiga-Literatura|Literatura]]
* [[Czasopisma amigowe w Polsce|Czasopisma]]
* [[Imprezy amigowe w Polsce|Imprezy]]
* [[Polskie firmy powiązane z Amigą]]
* [[Amigowe serwisy informacyjne i portale internetowe]]
* [[Ludzie związani z Amigą w Polsce|Ludzie związani z Amigą]]
* [[Grupy i organizacje w Polsce|Grupy i organizacje]]
* [[Amigowe Podcasty|Podcasty]]
* [[Amigowe kanały na YouTube-ie|YouTube]]
* [[Amigowe strony na Facebooku|Facebook]]
* [[Amigowe grupy i listy dyskusyjne|Grupy i listy dyskusyjne]]
* [[Kanały IRC]]
* [[Serwery Discord]]

Wsparcie dla PowerMac G5 PCIe

2021-03-13T15:46:57Z

Snajper: korekta językowa

== Żeby uruchomić system MorphOS komputerze Power Mac G5 PCIe (11.2) ==

1. Przygotuj CD z systemem MorphOS w wersji 3.15
* do szybkiego testu możesz przełożyć HD z istniejącej maszyny (Power Mac G5 AGP) do Power Maca G5 PCIe
* dźwięk jest obsługiwany - zarówno wyjścia z przodu, jak i z tyłu Power Maca
* port IDE jest obsługiwany
* złącze SATA jest obsługiwane
* obsługiwane jest złącze USB
* obsługiwane jest sterowanie prędkością wentylatorów
* obsługiwane są czujniki temperatury
* UWAGA, wbudowana karta sieciowa '''nie jest obsługiwana'''!
* karty PCIe z portem RS-232 do pobierania debuglogu mogą działać (autor wpisu posiada jedną i nie działa)

2. Dodaj obsługiwaną kartę Radeon
* karty nVidia nie są (i nie będą) obsługiwane
* oryginalna karta Apple Radeon X1900GT działa poprawnie
* przeflaszowana applowskim "wsadem" karta Radeon linii R500 również powinna być obsługiwana. Karta Sapphire Radeon X1950XT (z naklejką przedstawiającą srebrne popiersie kobiety trzymającej ręce na głowie) działa zarówno po przeflaszowaniu na wersję Mac, jak i z oryginalnym BIOS-em z wersji PC (w tym drugim przypadku nie wyświetli jednak Open Firmware ani Apple Boot Menu)
* obsługa kart posiadających "Mac BIOS" w systemie MorphOS różni się nieco od obsługi karty z "PC BIOS", ale większość funkcji jest obsługiwana (w tym sterowanie wentylatorem zarówno na komputerach Mac, jak i PC)
* jeśli flaszowanie karty graficznej nie działa, warto sprawdzić inną wersję programu atiflash. Niektóre wersje działają, inne nie. Uwaga, flaszowanie Radeonów pod systemem Mac OS X '''nie jest obsługiwane dla kart PCIe'''!
* na komputerach Mac ekran Open Firmware ani Apple Boot Menu nie będzie widoczny w przypadku kart z BIOS-em w wersji PC (ponieważ kartę poprawnie inicjuje dopiero uruchomiony system MorphOS)
* jeśli któraś z kart nie działa, możliwe że nie jest obsługiwana. O ile to możliwe, sprawdźcie karty przed kupnem
* w kartach graficznych działają wyjścia VGA (D-SUB) i DVI
* karty RadeonHD mogą działać, ale w obecnej wersji systemu nie działa na nich akceleracja 3D. W przypadku systemu MorphOS w wersji 3.15 najlepszą opcją jest korzystanie z kart opartych na układach R500
* większość Radeonów potrzebuje dodatkowego kabla o napięciu 12V. Upewnij się, że sprzedawca go dodaje, kup lub zrób go samemu. Komputery Power Mac G5 PCIe posiadają specjalne złącze na płycie głównej ("auxiliary power connector") podające to napięcie, nie jest potrzebny konwerter ze złącza Molex.

3. Dodaj obsługiwaną kartę sieciową
* starsze WiFi oparte na Atheros PCIe lub Realtek 8168
* nowsze Airport Extreme (WiFi) z komputerów Mac x64 nie działają
* obsługiwany jest Airport Extreme (WiFi) dla G5 PCIe, nie jest to ten sam model, co dla AGP G5 (jest to tzw. moduł "combo" AirPort+Bluetooth, montowany na specjalnej podstawce "runway card - Apple Part 820-1830-A" - jest to ten sam moduł, który można znaleźć w komputerach Mac Mini czy iMac G5, ale w Power Macu nie zadziała bez podstawki). Kartę dla AGP G5 teoretycznie można zamontować również w G5 PCIe, ale konieczne będzie podłączenie innej anteny niż wbudowana
* można również wypróbować karty sieciowe na USB, ale nie są one niezawodne

4. Włącz maszynę

5. Zainstaluj system MorphOS

6. Zarejestruj system MorphOS (ten punkt jest ważny nawet jeśli niekoniecznie decydujecie się od razu kupować licencję - daje bowiem twórcom systemu informację zwrotną, ilu użytkowników korzysta z danego typu komputera. Im ich więcej, tym większa szansa na pełniejsze wsparcie w przyszłości)

== Pytania i odpowiedzi ==

'''1. Dlaczego G5 PCIe?'''

Ponieważ ma 4 gniazda USB zamiast 3 dostępnych w G5 AGP (dodatkowo ma dwa razy więcej pamięci podręcznej na procesor, mniej się grzeje i osiąga dwukrotnie więcej FPS w grze Quake 3. Oprócz tego ma szybszy transfer do pamięci graficznej, a więc także szybsze przewijanie w przeglądarkach OWB czy Wayfarer)

'''2. Czy można liczyć na lepsze wsparcie?'''

Nie, ale często jest coś poprawiane. Przykładowo MorphOS w wersji 3.15 wprowadził pełną obsługę portów audio i poprawę działania akceleracji 3D

'''3. Chcę zobaczyć OF - co mam zrobić?'''

Wymagana jest druga karta ze wsparciem OF albo Radeon przeflaszowany na macowy BIOS